.svg){kind=icon}
Leidinggevenden hebben vaak al veel geïnvesteerd in hun ontwikkeling. Ze kennen zichzelf, hun rol en hun stijl, hebben feedbacktraining gevolgd en weten hoe belangrijk veiligheid en eigenaarschap zijn. Goede leiders creëren duidelijkheid, benutten spanning en verschillen, spreken aan op gedrag en zorgen voor opvolging van afspraken. Maar individueel goed leiderschap betekent niet automatisch dat je ook samen goed stuurt.
Wat in leiderschapsontwikkeltrajecten vaak onderbelicht blijft, is de gezamenlijkheid. Tijdens trainingen en coaching van leiders merken we steeds hoe belangrijk juist het samenspel tussen leiders is.
Als het gaat schuren
Een voorbeeld: een MT heeft afgesproken sterk te sturen op eigenaarschap. Toch blijft een lastig dossier al maanden liggen. Alle MT-leden zijn zich daarvan bewust, maar niemand spreekt elkaar erop aan. Teamleiders vangen de frustratie van medewerkers op, het MT bespreekt opnieuw dat eigenaarschap belangrijk is en ondertussen verandert er weinig.
Hier ontbreekt niet per se leiderschapskwaliteit. Hier ontbreekt gezamenlijk leiderschap.
Hetzelfde gebeurt als project, lijn en bestuur elkaar klemzetten in een pittig dossier. Of als een leiderschapsteam geen duidelijke norm stelt op gedrag en opvolging. Of als medewerkers tegengeluid geven, maar niemand zich verdiept in wat dat tegengeluid vertelt over wat er werkelijk speelt.
Belangen botsen nu eenmaal. De vraag is wat je samen doet wanneer dat het geval is
Eenheid tonen (zonder het per se met elkaar eens te zijn)
Als leidinggevende sta je onder druk van boven en beneden, van links en rechts. Dat is complex en voelt soms eenzaam. Oók daarom is het samenspel met collega-leidinggevenden zo belangrijk – wat niet wil zeggen dat jullie het steevast met elkaar eens moeten zijn.
Sterk gezamenlijk leiderschap biedt ruimte voor verschil van inzicht, stevige discussie en soms zelfs tegenspraak. En voor nieuwsgierigheid naar andere perspectieven en kritische vragen.
Bespreek verschillen onderling, bepaal de lijn die jullie volgen en neem daarna samen verantwoordelijkheid voor de gemaakte afspraken. Zo toon je eenheid als team.
4x beter samen sturen
Leidinggevenden werken in een systeem dat voortdurend beweegt. Medewerkers wisselen van rol, sleutelfiguren vallen uit, budgetten veranderen, prioriteiten verschuiven, de druk van buiten loopt op. Wat vorige maand nog logisch leek, werkt vandaag ineens niet meer.
4 acties helpen dan om samen zichtbaar goed te sturen.
- Maak verschil bespreekbaar
Verschil van inzicht is geen probleem dat zo snel mogelijk moet worden opgelost. Onderzoek waar het verschil vandaan komt. Welke belangen spelen mee? Wat ziet de ander wat jij niet ziet?
> Vraag elkaar: wat zie jij wat ik niet zie?
- Spreek elkaar aan
Leidinggevenden zijn vaak getraind in het aanspreken van medewerkers. Maar hoe vaak spreken zij elkáár aan? Wat gebeurt er als een collega-leidinggevende een afspraak niet nakomt of een besluit ondermijnt? Als gedrag niet past bij de norm die jullie als leiderschapsteam hebben afgesproken?
> Maak feedback op leiderschap normaal – juíst onderling.
- Luister naar tegengeluid
Regelmatig zullen jullie het onderling niet eens zijn. Of ervaren jullie tegendruk vanuit de teams die jullie leiden. Dat hoef je niet meteen op te lossen of weg te managen. Stel er vragen over en onderzoek wat die andere geluiden zeggen over wat er speelt. Goede leiders maken ruimte voor tegengeluid, zijn nieuwsgierig naar wat eronder ligt en handelen pas als ze het beter begrijpen.
> Tegengeluid hoeft niet altijd gelijk te krijgen, maar verdient wél altijd aandacht.
- Maak afspraken hard
Een goed gesprek of een helder besluit heeft weinig waarde als niemand weet wat er daarna moet gebeuren. Bespreek expliciet wat er gedaan moet worden, binnen welke kaders en wie waarvoor verantwoordelijk is. Spreek ook af hoe je opvolgt en wat je doet als het anders loopt dan verwacht.
> Duidelijkheid maakt eigenaarschap mogelijk.
Samen sturen in het kort
Goed leiderschap betekent niet dat je als leiderschapsteam over alles hetzelfde denkt of dat je spanning zo snel mogelijk oplost. Het betekent dat je het verschil kunt verdragen, het gesprek aangaat en elkaar scherp houdt als dat nodig is.
Juist als belangen botsen, besluiten lastig zijn of medewerkers tegengeluid geven, wordt zichtbaar hoe sterk jullie samenspel als leiders is. Luisteren jullie echt? Spreken jullie elkaar aan? Onderzoeken jullie wat er onder de oppervlakte speelt? En maken jullie vervolgens helder wie wat doet?
Samen sturen vraagt meer dan individuele leiderschapsvaardigheden. Het vraagt dat je elkaar ruimte geeft én tegenspel biedt. En dat je niet wegkijkt als iets schuurt, maar het gesprek aangaat. Want sterk leiderschap ontstaat niet doordat leiders individueel alles goed doen. Het ontstaat doordat ze elkaar beter maken.
De vraag waar het hier omdraait is dus niet: hoe goed ben jij als leider? Maar: hoe goed zijn jullie sámen als leiders? Zetten jullie die volgende stap door jullie gezamenlijke leiderschap te onderzoeken en verder uit te bouwen?
Laten we erover praten
Wil je een keer sparren over jouw en jullie leiderschapsontwikkeling? Je kunt me bellen op 06 22 45 93 89.
Vind je het prettiger om je vraag of ervaringen te mailen? Mijn contactgegevens vind je hier.
Wil je alvast wat ervaringen lezen van organisaties die we hebben ondersteund bij het ontwerpen van gesprekken en leiderschapsontwikkeling? Een korte beschrijving van verschillende casussen vind je hier.
Leuk je binnenkort te spreken!
Mascha Weijers & team Rechtdoorzee
